false color tool belichting

False color de tool voor de perfecte belichting in te stellen

De perfecte belichting instellen kan veel tijd in beslag nemen. Je moet de lichten goed positioneren, en het decor en de personen in de scènes uitlichten zodat alles optimaal in beeld komt. Op een uitklap LCD scherm zie je niet altijd precies het beeld wat je opneemt. Met een histogram kom je al verder maar je ziet daar alleen het bereik, je kunt nog steeds niet goed zien welke delen van het beeld overbelicht, of juist onderbelicht zijn. Met een False Color beeld zie je precies of jouw beeld in orde is.

Kijken door de ogen van een machine

Als je kijkt naar een standaard beeldscherm zie je al redelijk goed welke delen licht en donker zijn. Maar je kunt niet goed zien welke delen correct belicht zijn. Een wit vel papier is niet per definitie overbelicht terwijl je wel een witte kleur ziet op de monitor, een zwart T-shirt is ook niet per definitie onderbelicht. False Color lijkt veel op een warmte sensor wat betreft kleuren, in feite vindt er bij False Color een verschuiving van de RGB waardes plaats waardoor fouten beter zichtbaar worden op een monitor.

Onze ogen zijn onbetrouwbaar

Als we kijken zien we niet de waarheid, we zien een interpretatie van de waarheid. Als het langzaam donker wordt zien we niet goed het verschil, onze ogen passen zich aan. Dat is met kleur hetzelfde, leg twee kleuren naast elkaar en onze ogen gaan de kleurwaardes verkeerd “zien”. Met False Color zie je niet meer een realistisch beeld, je ziet het beeld omgezet naar: te donker – goed belicht – overbelicht, in duidelijk gedefinieerde kleuren.

False Colors en IRE waardes

Een waarde van 0 IRE is helemaal zwart, een waarde van 100 IRE is helemaal wit. Bij False Color is 0 IRE helemaal wit, en 100 IRE is oranje/rood. Dat klinkt verwarrend, maar als je het spectrum ziet wordt het al duidelijker.

Als je live het beeld in False Color ziet, en het grootste deel van het beeld is blauw, dan is het beeld onderbelicht en je zult daar informatie gaan verliezen. Als het beeld overwegend geel is zijn die delen overbelicht waardoor je ook beeld gaat verliezen. Als het beeld overwegend grijs wordt weergegeven zul je de meeste informatie vastleggen.

Het middengebied is lichtgrijs of donkergrijs. Daartussen bevinden zich ook fel groene en fel roze gebieden. Als een gezicht te zien is als grijs met fel roze, weet je dat de belichting van het gezicht helemaal juist is.

Standaard maar afwijkend

Als het gehele beeld tussen de 40 IRE en 60 IRE waardes ligt, en alleen wordt weergegeven in grijs, groen en roze heb je eigenlijk een perfect plaatje vanuit een technisch oogpunt. Dat betekent niet dat het een mooi plaatje is. Met contrast en helderheid maak je juist een mooie compositie. Het geeft alleen een indicatie van aanwezige beeldinformatie.

Niet alle IRE kleurschema’s komen overeen, de waardes en indeling kunnen enigszins afwijken maar je kunt uitgaan van de volgende standaard regels:

  • Blauw is onderbelicht
  • Geel en rood is overbelicht
  • Grijs is perfect belicht

Als je roze gebieden / midden grijs (afhankelijk van je schaal) ziet op een gezicht weet je dat het gezicht goed is belicht, dat is een waarde van pakweg 42 IRE tot 56 IRE.

Onderstaand een voorbeeld van een False Color IRE schaal van Atomos

voorbeeld fasle color

Goede belichting is behoud van informatie

Op veel camera’s heb je een Zebra patroon functie. Daar zie je welke delen van het beeld overbelicht zijn. Dat geeft een redelijke indicatie van de instellingen van het beeld. Je hebt trouwens ook camera’s die op deze manier aangeven of een shot in focus is. Een histogram laat zien welk deel van het spectrum het meest aanwezig is in het beeld. False Color voegt nog een diepere laag toe aan objectieve beeldanalyse door de “echte” kleuren zoals die worden vastgelegd op een andere manier weer te geven.

Hoe gebruik je False Color in praktijk?

Als je de een monitor hebt die False Color kan weergeven zul je het eerst de belichting van het onderwerp instellen. Als dat een acteur is zorg je dat je zoveel mogelijk grijs, fel roze en eventueel wat fel groen ziet op die persoon. Als de achtergrond helemaal blauw is weet je dat je detail kunt verliezen in de achtergrond. Die kun je in de kleurcorrectie fase niet meer terughalen, je zou dan kunnen kiezen de achtergrond wat meer te belichten.

Andersom is ook mogelijk. Als je buiten filmt en de achtergrond wordt met False Color als geel en rood weergegeven weet je dat je alleen puur wit op gaat nemen, er zit geen beeldinformatie in dat deel van de opname. Je kunt in dat geval de sluitertijd van de camera aanpassen tot je naar donkergeel of zelfs grijs gaat. Aan de andere kant kun je nu elders blauwe delen krijgen, die gebieden moet je extra belichten.

Het klinkt ingewikkeld maar het is juist heel praktisch. Je kunt heel objectief naar het beeld kijken. Je ziet niet de groene bladeren, of de blauwe zee, je ziet licht en donker. Maar je ziet dat niet als grijswaarden, want die kunnen jouw ogen ook voor de gek houden, je ziet opzettelijk “valse” kleuren waardoor elke fout in de belichting direct naar voren komt.

There’s an App for that

Er zijn apps voor je smartphone waarmee je ook False Colors kunt bekijken. Dat werkt gedeeltelijk maar dat is een relatieve weergave op basis van de smartphone camera. Een echte False Color monitor wordt direct aangesloten op de output van de camera, en heeft meestal ook andere mogelijkheden zoals een histogram functie. Dan zie je echt wat de camera op zal nemen.

Populaire Monitoren

Tegenwoordig hebben de meeste “professionele” externe monitors en recorders een false colors optie. Populaire monitoren zijn o.a:

Budget oplossing – Aputure monitor

Compacte oplossing – SmallHD

Monitoren en recorders – Atomos en videodevices en Odyssey7Q

False Color voor de perfectionist

Het is geen bittere noodzaak om een False Color monitor bij elk project te gebruiken. Bij een snelle reportage of documentaire heb je geen tijd om het gehele beeld perfect in te stellen, je vertrouwt dan op je ogen. Maar in gecontroleerde situaties is het een waardevol gereedschap om de belichting optimaal in te stellen, en ervoor te zorgen dat je geen kostbare beeldinformatie mist. In het kleurcorrectie proces achteraf wil je zoveel mogelijk informatie tot je beschikking hebben om kleuren bij te stellen, contrast te regelen en de helderheid aan te passen.

Als je een kritische filmer bent en alleen tevreden bent met een perfect ingestelde belichting dan is False color een must-have tool voor jouw productie.